DRIVR

Laten we eerlijk zijn: de autosector heeft wel eens betere tijden gekend. De groeiende onrust over het klimaat noopt de constructeurs tot ingrijpende maatregelen, en net op het moment dat de bijhorende investeringen massaal de kop op steken, grijpt een economische crisis wild om zich heen. Plots moet er bespaard worden; een woord dat gedurende lange tijd niet in de Dikke Van Dale van het autowereldje terug te vinden was. Maar intussen schreeuwt de consument én de wetgever nog steeds om groene wagens. Echte zero-emissievoertuigen op elektriciteit en/of waterstof kampen nog met kinderziektes, zodat de meeste producenten hun heil zoeken in tussenoplossingen: de gehypte hybride aandrijving of zijn vaak vergeten broertje op CNG – Compressed Natural Gas.

Motoren op aardgas zijn absoluut geen nieuwigheid, maar toch zijn ze in ons land grotendeels onbekend. Spreek van gasaandrijving en mensen denken spontaan aan het veel beter ingeburgerde LPG (Liquified Petroleum Gas). Groot verschil: LPG tank je in vloeibare vorm, CNG als gas. Opel is dankzij bijna 70.000 verkochte wagens in Europa de nummer twee (na Fiat) in aardgasaandrijving, een positie die niet uit het niets komt. De eerste Zafira op CNG dateert alweer van 2001, de huidige generatie werd gelanceerd in 2006, uitgerust met een atmosferische 1.6 met 94 pk. Hoewel die prima uitstootwaarden liet optekenen, viel hij met ruim anderhalve ton nogal zwaar uit; nefast voor de prestaties. Nul tot honderd was een verre reis die je enkel ondernam als je je slaap lang genoeg kon uitstellen. Het werd dus hoog tijd dus voor een groene Zafira die minder toegevingen doet op vlak van rijdynamiek.

De oplossing werd gevonden in het monteren van een turbocompressor, die het vermogen opkrikt tot 150 pk en het koppel tot 210 Nm – kortstondig zelfs 240 Nm in overboost. Dat maakt de zware (1735 kg) Zafira niet meteen een spurtkampioen, maar met een acceleratie naar 100 km/h in 11,4 seconden kan hij tenminste mee met het verkeer. Wel merk je een duidelijk verschil tussen het rijden op CNG of op benzine – de Zafira is immers uitgerust met twee tanks en een motor die beide brandstoffen aankan. Op RON 95 toont hij zich best een vlotte jongen, maar zet hem in aardgasmodus en de fut gaat er in lage toeren een beetje uit. Eens de turbo gezwind rondspint, valt dit verschil gelukkig grotendeels weg.

Veel belangrijker in dit segment is echter een verbruik van slechts 5,1 kg aardgas per 100 km, wat gezien de lage prijs van CNG aan de pomp wel enkele euri per tankbeurt scheelt. Bovendien is de enorme kofferruimte van de Zafira, ondanks de plaatsing van extra aardgastanks, intact gebleven – inclusief de onder de vlakke laadvloer opvouwbare derde stoelenrij. Op aardgas kom je 400 km ver, waarna nog voor 150 km benzine beschikbaar is. Geen overbodige luxe, want met slechts drie openbare tankstations in heel België is de kans groot dat je een eind moet rijden voor je je CNG-tank kan bijvullen. Daar tegenover staat dan wel weer een CO2-uitstoot die met 139 g/km niet moet onderdoen voor zijn atmosferische CNG-broertje en zo’n 15 procent lager ligt dan die van de 1.9 CDTi-dieselmotor met hetzelfde vermogen – al dient wel gezegd dat die met zijn superieur koppel en 100 kg gewichtsvoordeel kwieker accelereert (0-100 in 10,3 s). In de CNG-tank heerst immers een druk van 300 bar, dus moet die nu eenmaal robuust zijn, en ook de dubbele set injectoren en extra koeling voor het motorblok werpen hun gewicht in de schaal. Ondanks die gesofisticeerde mechaniek kost de CNG Turbo in aankoop echter maar 300 euro meer dan de diesel, een surplus dat je er aan de pomp in geen tijd uit haalt.

Als je tenminste een pomp kan vinden, want voorlopig kan je alleen in het Electrabel-tankstation in Antwerpen, Brussel en Brugge terecht voor een dosis CNG. Aardgasrijders zijn dan ook genoodzaakt om een dure thuisinstallatie aan te schaffen, die er in zijn goedkoopste variant (5000 euro!) tien uur over doet om je tank te vullen. De beste machines kunnen de vultijd reduceren tot slechts twee minuten, maar die zijn voor particulieren onbetaalbaar. Op dit moment is CNG in ons land dus alleen een voordelige zaak voor bedrijven met een grote vloot die veel kilometers maalt.

En daarmee zijn we bij de kern van de zaak aanbeland: in België is er simpelweg geen politiek beleid met betrekking tot CNG. Wereldwijd rijden er al negen miljoen auto’s op aardgas, waarvan het overgrote deel in ontginnende landen in Zuid-Amerika. Maar ook in onze Europese buurlanden zoals Duitsland (65.000 wagens) en vooral Italië (580.000 wagens) kent CNG veel succes, onder impuls van permanent lage accijnzen op de brandstof en jarenlange subsidies aan pomphouders die een CNG-installatie plaatsen. En in België? Hier rijden amper 300 auto’s op CNG… En dat is niet verwonderlijk, want de overheid blijft de kat uit de boom kijken. In Vlaanderen trekt men sinds kort wel subsidies uit voor kortingen op de aankoop van tankinstallaties en CNG-wagens, maar het zijn vooral (grote) bedrijven die hiervan kunnen profiteren. Zolang er geen doortastende incentives komen, blijft de consumentenmarkt in een vicieuze cirkel hangen: pomphouders plaatsen geen dure CNG-installaties omdat er amper afnemers voor zijn en particulieren laten aardgaswagens links liggen omdat de tankinfrastructuur ontbreekt.

Het gedraal van de overheid is enigszins begrijpelijk, want CNG is allerminst een definitieve oplossing voor het klimaatprobleem. Hoewel de uitstoot van CO2 en (vooral) fijn stof drastisch lager ligt dan bij vergelijkbare diesel- en benzinemotoren, gaat het nog steeds om een fossiele en dus vervuilende brandstof. Langs de andere kant is het wel een stap voorwaarts die nú beschikbaar is. Geen kinderziektes, geen verborgen nadelen: CNG is klaar voor de wereld en de wereld voor CNG – in afwachting van de volgende stap op een weg die ongetwijfeld nog zeer lang is.

Plus	Min
+ Ruim en praktisch	- Geen infrastructuur voor CNG in België
+ Aangename turbomotor	- Hoog gewicht beknot prestaties
+ Lage gebruikskosten CNG	- Windgevoelig
+ Milieuvriendelijk(er)	- Zicht schuin vooruit

Weggecijferd

Motor	1.6 4-in-lijn turbo
Aandrijving	Voorwielen
Vermogen	150 pk
Koppel	210 Nm
Gewicht	1735 kg
Acceleratie (0-100 km/h)	11,4 s
Topsnelheid	200 km/h
Gem. normverbruik (CNG)	5,1 kg/100 km
Prijs	27.100 euro
Fiscale PK	9

Verdict