DRIVR

Column: De Grote Bek van Modern Autodesign

Ongetwijfeld een herkenbaar plaatje onder prille DRIVRs: met de beentjes bengelend aan de vensterbank braaf naar voorbijrijdende auto’s kijken en – voor je goed en wel ‘papa’ of ‘mama’ kon zeggen – de eerste Vovo’s, Mecedessen, Lenauts en Beemewees over je lippen laten rollen. Dat je sommige merken er sneller kon uitpikken dan andere, lag vaak niet alleen aan de huiselijke voorkeur van vader of moeder – maar ook aan de herkenbare snoet…

Bugatti Veyron Grand Sport

Die snoet is het visitekaartje van een constructeur; net als bij mensen herken je een karakterkop in een oogopslag, en autobouwers doen er dan ook alles aan om zich van de massa te onderscheiden. Naar analogie met het paard en de koets ligt de motor ook vooraan in ‘den automobiel’. En omdat die motor frisse lucht nodig heeft, moest er ook een grille geïnstalleerd worden. In de eerste plaats om de radiator beschermen, maar al snel werd het radiatorrooster een statussymbool bij uitstek – denk maar aan de Griekse Rolls-Roycetempel of het omgekeerde hoefijzer van Bugatti.

porschepanamera

Veel merken dragen vandaag nog altijd met trots hetzelfde rooster; weliswaar in aangepaste vorm, maar nog altijd even herkenbaar. De gevleugelde grille van Aston-Martin spreekt nog steeds dezelfde taal als het origineel en niertjes tooien ook vandaag nog elke Beierse neus. Je hebt natuurlijk uitzonderingen die nooit een rooster nodig hadden om de achtergelegen motor te laten ademen, zoals Porsche dat een handelsmerk maakte van een neus zonder opsmuk. ‘Form follows function’ is niet zelden garantie voor een tijdloos ontwerp. Misschien is het daarom dat de gladde 911-neus zo wringt op een Panamera of een Cayenne?

Audi A8

Andere merken doen verwoede pogingen om hun (nieuwe) neus aan het venster te steken. Audi lanceerde met de vorige A8 W12 de Single Frame-grille en zette hiermee letterlijk de poort wijd open voor een hele horde volgelingen. Vanaf dan werden alle wagens met de vier ringen getooid met een grote mond om het blakende zelfvertrouwen kracht bij te zetten. Zo kan een aanstormende Q7 met gemak een Smart naar binnen werken (ik vraag me net af of ze daarom zo zwaar zijn?). Ook buiten Ingolstadt zag men plots het licht in de grote gapende tunnel en prompt doken her en der in het autolandschap varianten van het Single Frame op. Zelfs het anders zo sobere Volkswagen verloor even de pedalen en liet zich verleiden tot een grote mond vol blinkend plastic. Gelukkig keerde met Walter Da Silva de tijdloze eenvoud terug en is de sobere VW-grille nu gek genoeg een onderscheidend kenmerk geworden in het landschap van Jet Fighter-grilles en Leeuwenmuilen.

Audi Q7

Nu is het een feit dat moderne wagens veel luchttoevoer nodig hebben (koeling, airco, remmen). Maar stel je even voor dat elke overbodige opening in de neus mooi gladgestreken wordt? Ik maak me die bedenking vaak: “hoe zou deze auto eruit zien als al die neproostertjes achterwege gelaten worden?” Veel zogenaamde luchtinlaten zijn immers niet meer dan gimmicks, gesloten plastic inzetstukjes (niet zelden in chroom- of aluminium-look) die alleen een boel geld kosten om te maken, te vervoeren, te stockeren, te assembleren en te vervangen. Er blijft ook steevast een lading vliegen en vuiligheid in kleven om nog maar te zwijgen van hun effect op de stroomlijn. Neen, van mij mag het weer sober.

11_500

10_500

8_500

Hoe staan jullie tegenover de trend van ‘de grote bek’?
En kent er überhaupt iemand een relatief recente auto zonder neproostertjes in de neus?

Share Button

10 Responses

  1. PieterA says:

    @Benny: Hoewel ze ondertussen failliet zijn, moet ik spontaan aan TVR denken.

  2. herdewyn says:

    PieterA,
    Sportwagens pur sang hebben door de band genomen (gelukkig) minder last van allerlei niet-functionele addenda. Wat betreft TVR (Tuscan e.a.): de karakteristieke kier tussen het voorspatbord en de deur vind ik een toonbeeld van sobere functionaliteit.

    http://www.tvrtuscan.info/gallery.php

    Maar we hadden het over de neus en zoek die soberheid maar eens in de voorzijde van een doordeweekse moderne hatchback…

  3. de vlaeminck says:

    Ik heb de column (nog) niet gelezen, maar als het over design gaat, is dit me vooral opgevallen: vroeger had een mooie sportwagen een vrouwelijk en zacht design, nu heeft bijna elke sportwagen een mannelijk en agressief design.
    Daarom is de DB9 dus (één van) mijn favoriete auto(‘s).

  4. dieter says:

    Persoonlijk vind ik dat die grote “bekken” een vrij goedkoop uitzicht geven.
    Schoon van ver, maar lelijk van dichtbij.
    Achter dat grote rooster zitten meestal van die erg lelijke zwarte plastic stukken en zie je de koelers en een hoop rubber slangen op een hoopje liggen.

    Mocht zo’n grote bek idd nodig zijn voor de koeling, laat dan de afwerking ervan beter zijn.
    Vb met een soort van pakweg vijver-filter achtig “opvulmiddel”, zodat de hele rommel áchter dat rooster niet meer zichtbaar is.

  5. BertR. says:

    Ik ben het helemaal met je eens dat de meeste grilles hun functie voorbij zijn gestreefd. Maar stel je eens voor dat de luchtinlaten enkel functioneel zijn, dan zullen er veel asymmetrische snuiten verschijnen of zal er veel puzzelwerk aan te pas moeten komen om de te koelen componenten op een esthetische plaats te positioneren.

    Iets gelijkaardigs is er aan de hand met de vorm van de lichten. Ook om visuele familie te creëren, maar het blijft een compositie van enkele bolvormige lichtpunten waartussen een hoop (meestal) gechromeerd of mat zwart plastic werd geboetseerd. Denk eens terug aan de Golf 1, daar waren de lichten nog gewone ronde lichten. Nu krijgen ze de gekste vormen. (De foto’s van de grilles zijn ook hier van toepassing.)

  6. Frexy says:

    Grote gapende grilles zijn afschuwelijk en dat zullen ze altijd zijn. Er is blijkbaar nog maar weinig voeling voor detail en fijngevoeligheid in de designs. Ik volg de Vlaeminck volledig, weinig vrouwelijks en ronds meer, vooral hoekiger, aggressief en mannelijk. Het staat op sommige auto’s (lambo’s) maar ik zou graag wat rondere zachtere vormen terugzien. Zijn die immers niet zoieso beter als je ecologisch gaat (moeten) ontwerpen?

    Lichten zelf vind ik ook heerlijk om te ontwerpen, al geldt dat ook voor het rooster. Het zijn gewoon leuke vormen om gek rond te doen en personaliteit mee te geven.

  7. herdewyn says:

    @Bert. Onze hersenen worden volgens de wetenschap rustig van symmetrie: als een roostertje links zit, hebben we het bijgevolg ook graag rechts. Dit oude ontwerpprincipe valt meestal wel te rijmen met de noden van de techniek zonder te moeten vervallen in nepkieren. Asymmetrisch kan trouwens ook mooi zijn als het functioneel is, getuige de BMW E46 M3CSL met links 1 simpel rond gat om de airbox te voeden.

    @ Frexy en Vlaeminck. Ook scherpe lijnen kunnen efficiënt door de lucht klieven (Mercedes E, Opel Calibra). Vooral het frontaal oppervlak en de algemene (tapse/druppel)vorm van het koetswerk vormen de basis van een gestroomlijnd ontwerp. Scherp en vloeiend kunnen trouwens perfect samengaan (Citroën DS).

    De laatste tijd vervallen constructeurs (naar mijn bescheiden mening) te vaak in design-overkill, en dat uit zich nergens zo dramatisch als in de snoet, met gapende grilles en lichten van bumper tot voorruit: Peugeot 307 en ‘de schreeuw’ van Edvard Munch, iemand?

  8. Anthony says:

    Grote bekken en neuzen in het algemeen zijn sowieso lelijk.

  9. Anthony says:

    (Om op de 2e vraag te antwoorden, de E60 BMW M5 heeft volgens mij geen net-roostertjes)

  10. Thomas says:

    De M’s ontberen zelfs mistlichten om de lucht vrij spel te geven.

Leave a Reply