DRIVR

Ferrari 356P Berlinetta Speciale bezielde McLaren F1

Met de woorden ‘driezitter’ en ‘middenmotor V12’ denken we spontaan aan Gordon Murray’s grensverleggende McLaren F1 – ontstaan begin jaren ’90 en van de productiehal in Woking bijna onmiddellijk de geschiedenisboeken in. Exorbitant prijskaartje, exotische materialen, een ongezien hoge topsnelheid van 372 km/h en een (letterlijk) geheel nieuwe kijk op zaken dankzij de centrale rijderspositie, eventueel geflankeerd door twee bijrijders. Instant classic, zonder meer. Ware het niet dat een vergelijkbaar concept al langer bestond. Hiervoor moeten we 46 jaar terug naar Italië, waar FIAT erfgenaam en playboy Giovanni Agnelli samen met Ferrari-importeur Luigi ‘Coco’ Chinetti opdracht gaven tot het bouwen van twee 356P Berlinetta Speciale’s.

0407_01z1965_ferrari_365p_berlinetta_specialefront_side_view

Meteen valt op dat beide auto’s qua structuur en lay-out erg aan elkaar gelinkt zijn. Van aanpak en filosofie staan ze dan weer mijlenver uit elkaar. De Ferrari was bedoeld als esthetische vingeroefening met de driezitsconfiguratie als voorwerp om de bestuurder van het gepaste schoon te flankeren. Bij de McLaren is het dan weer ontstaan uit een pure functie-over-vorm gedachte die niet alleen de bestuurder op de optimale positie zette, maar ook qua ruimtebenutting en gewichtsverdeling het allerbeste compromis bleek te zijn.

0407_04z1965_ferrari_365p_berlinetta_specialerear_side_viewVerantwoordelijk voor het ontwerp was de toen jonge Sergio Pininfarina. De looks zijn overduidelijk geïnspireerd op die van het daarvoor pas verschenen Dino prototype. De Speciale is wel fors breder en vooral langer om plaats te bieden aan de onderhuidse techniek en (gedowntunede) motor van de 365P2/3 racewagens. Die werden speciaal door Ferrari geprepareerd om te kunnen deelnemen met Chinetti’s Noord Amerikaans Racing Team (NART). De meest in het oog springende gelijkenissen zijn de snel oplopende lijnen bij de voorste wielkasten, koplampen, zijdelingse luchthappers en het concave achterruitje. Prominente toevoeging is het grote glazen dak van speciaal getint en warmte weerkaatsend glas.

0407_03z1965_ferrari_365p_berlinetta_specialeengine_bay_view0407_07z1965_ferrari_365p_berlinetta_specialebadge_view

Achterin de vederlichte auto (1.020 kg) vinden we een 60° V12 terug van 4.390cc, in teruggeschroefde vorm nog steeds goed voor 380 pk bij 7.300 tpm en een top van 300 km/h, toch zolang de bestuurder zijn ogen van de bevallige passagiers weet te houden. In tegenstelling tot bij de McLaren behoeft het de bestuurder minder kunst en vliegwerk om zich uit zijn centrale positie te vrijwaren. Dankzij een pivoterende voet onderaan de stoel kon je namelijk vrij makkelijk in- en uitstappen. Iets wat door het circuitgeïnspireerde carbonmonocoque chassis bij de F1 niet altijd het geval was.

0407_05z1965_ferrari_365p_berlinetta_specialefront_interior_viewVan de 356P Berlinetta Speciale werden er twee exemplaren gebouwd. Het eerste vertrok naar de Verenigde Staten en was bedoeld voor verkoop. Chinetti verkocht de wagen aan een New Yorker, maar die bracht hem al snel terug wegens te onpraktisch voor de Big Apple. Daarop besloot ‘Coco’ om de wagen dan maar zelf te houden. Van 1970 tot 1973 maakte hij veelvuldig gebruik van zijn Coupe 3 Posti, zoals de wagen soms nog werd genoemd. Het tweede exemplaar, eigendom van Agnelli, is achteraan voorzien van een prominente benzinedop in Le Mans-stijl en een koetswerk-brede spoiler, omdat hij vreesde voor instabiliteit bij hoge snelheden. Zijn toevoeging doet echter oneer aan de elegantie van het ontwerp. Daarom wordt het hier geafficheerde exemplaar beschouwd als het meest geslaagde van de twee. Toen Pininfarina zijn ontwerp voorlegde aan Enzo Ferrari beschouwde die het V12 middenmotor concept nog als experimenteel en te gevaarlijk voor zijn klanten met matige stuurmanskunsten. Later zou hij evenwel groen licht geven voor een auto met kleine middenmotor, zij het niet met Ferrari-badge.

Share Button

9 Responses

  1. BART! says:

    Prachtige wagen, eentje waarvan ik het bestaan niet eens wist.

    Waar bevinden beide exemplaren zich op het moment??

    Uitdaging aan Drivr: regel een vergelijkingstest tussen deze & de Mclaren F1. ;-D

  2. Pieter Ameye says:

    Volgens mijn bronnen staat bovenstaande bij Luigi Chinetti Junior in de States en die met spoiler bij Edgar Bensoussan in Frankrijk. Van de tweede auto heb ik enkel deze afbeelding kunnen terugvinden.

  3. SDW says:

    Interessant stuk. Jammer dat geen enkele constructeur het geniale idee van een driezitter met centraal stuur in de aanbieding heeft staan.

  4. BART! says:

    Aaai…dat is inderdaad een minder geslaagd spoiler-ontwerp….een echte spoiler dus.

  5. dieter says:

    Zeer speciale wagen waarvan ook ik nog nooit gehoord/gelezen heb.
    Zo te zien hebben de ontwerpers met opzet de bestuurders”stoel” gemaakt zonder enige vorm van zijdelingse steun. Is het om makkelijk in en uit te stappen of meer om een excuus te hebben om op de schoot van de deerne naast je terecht te komen tijdens het nemen van een snelle bocht? ;o)

  6. flaminia says:

    Neem maar eens een straffe bocht als j’alleen in de wagen zit…vandaar dat het “ontwerp” geen gevolg kreeg. En bovendien zit je nooit aan de “goede kant” als je wilt uitstappen.

    • Pieter Ameye says:

      “Neem maar eens een straffe bocht als j’alleen in de wagen zit”, verklaar je nader? Ik zie niet meteen in hoe deze lay-out dramatische gevolgen zou kunnen hebben voor het bochtenwerk, afgezien van een korte periode van gewenning.

Leave a Reply