Share a little biographical information to fill out your profile. This may be shown publicly.

 

We sturen je per e-mail een wachtwoord toe. Soms komt deze e-mail in je spambox terecht.

OPGELET: Aan deze gastbijdrage hangt een disclaimer vast!

Wielen maken de auto! En ze worden alsmaar groter. Daarbij groeien niet enkel de exemplaren van supersportauto’s, ook die van your everyday hatchback dijen uit. Naast de ideeën die onder auto-ontwerpers over de relatie wiel-auto en velg-band bestaan, zijn er veel tuning scenes die enkel en alleen focussen op de vier onderdelen die de verbinding met het wegdek vormen. De centrale vraag is: waarom hebben veel auto-ontwerpen steeds grotere velgen nodig om tot hun recht te komen?

Waarom?

We willen een betere zithouding, meer interieur ruimte met meer goodies, sterkere en veiligere carrosserieën, meer airbags, meer opbergruimte en kortere acceleratietijden. Door deze “vooruitgang” ging de benchmark Golf van plusminus 900 kilo voor de MK1 naar bijna 1400 kilo voor de MK6. Al dat extra gewicht heeft grotere motoren nodig om op snelheid te komen, een remmerij met een hogere capaciteit om de massa weer tot stilstand te brengen en een steviger onderstel om alles in het gareel te houden; de vicieuze cirkel is geboren. Niet enkel de wielen groeien, ook de auto’s die erop staan. Aangezien auto’s rijdende sculpturen zijn, moeten ook de wielen eraan geloven en in verhouding tot de body meegroeien.


Is dat de norm?

Naast de eerder omschreven groei zijn we verhoudingsgewijs ook met een inhaalslag bezig. Jaren zijn velgen visueel te klein geweest. Grote wielen zijn duur en dus waren kleine exemplaren een eenvoudige manier om wat te bezuinigen op de totale fabricagekosten. Daarnaast is de trend verschoven van kleine velgen met forse ballonbanden in de jaren ’80 naar grote velgen met lage bandenwangen anno nu.


Omdat design voor steeds meer autofabrikanten niet meer ‘a unique selling point’ maar ‘the only selling point’ wordt (kwaliteit en veiligheid zijn immers een behoorlijke vanzelfsprekendheid geworden) gaat de focus van projectleiders naar het nog beter uitvoeren van het totale ontwerp. Dat impliceert een betere afwerking, fraaiere materialen, unieke colour & trim en een duidelijk, consistent design zoals voor bijna alle Westerse autofabrikanten tegenwoordig de minimumstandaard is.

Stance

De wijze waarop een auto op zijn wielen staat, de zogenaamde stance, is van groot belang om de rest van de sculptuur correct tot uiting te brengen. Zet een willekeurig zoogdier op benen van half formaat en je begrijpt waarom. Voor een goede stance dienen de wielkasten goed gevuld te zijn met de juiste velg-band ratio, en rondom de banden moet een egale hoeveelheid ruimte bestaan – liefst zo weinig mogelijk. Afhankelijk van de geprefereerde scene kan vooral de ruimte boven de band sterk variëren. Auto’s in het hoge segment worden gelukkig steeds vaker uitgevoerd met een visueel zo goed als correcte velgenmaat. De tendens is dat deze trend zich naar beneden voortzet. De huidige Astra GTC is daar een treffend voorbeeld van. Maar op reguliere productie-auto’s zijn velgen verhoudingsgewijs vaak nog steeds te klein…

Kan het anders?

Wellicht. De eerste Mini die van 1959 tot 2000 werd gemaakt, had in zijn vroege productie jaren zeer kleine velgen en banden. Tien duim (254 mm) wielen waren de eis die ontwerper Sir Alec Issigonis voor de Mini in gedachten had. Hoe kleiner de wielen, des te meer ruimte er voor de complexe packaging van de kleine rakker overbleef. De nieuwe banden moesten worden ontwikkeld door Dunlop. Oorspronkelijk wilde Issigonis nog kleinere wielen, 8 inch (203 mm) maar dat kreeg Dunlop niet voor elkaar.

Veel auto’s uit die tijd hadden kleine wielen. Door de uitvinding van schijfremmen en de verbetering van trommelremmen hoefden de velgen niet meer zo te zijn – want dat was de oorspronkelijke reden bij de eerste auto’s die een beetje snelheid konden maken. Die hadden de ruimte in de velg nodig om de enorme trommelremmen te herbergen. De onderstaande Bentley 4.5 Litre Birkin Blower had bekrachtigde hydraulische trommelremmen.

Tegenwoordig zijn enkel de auto’s uit het Japanse Kei-car segment uitgevoerd met relatief kleine wielen ten opzichte van de afmetingen van de carrosserie – om dezelfde redenen als Issigonis de Mini met kleine wielen uitrustte.

Wordt er wel aan de gebruiker gedacht?

Met de bandenmaat groeit de Kwikfitrekening. Dat is zeker het geval indien de wang kleiner en de velg groter wordt. Ook het comfort neemt af met grote velgen, al kan een deel daarvan worden opgevangen met een goed, op grote velgen afgestemd, onderstel. Uiteindelijk is het de koper die beslist. Mocht de volledige Europese en Amerikaanse markt ineens overstappen op auto’s uit het Kei-car segment met bijbehorende kleine wielen, eenvoudige instap, kleine efficiënte motoren en zeer bruikbare binnenruimte, dan zal dat de nieuwe internationale norm worden.

Niels van Roij rondt nu het laatste jaar van zijn studie Vehicle Design aan Royal College of Art te London af. Voor DRIVR laat hij zijn licht laten schijnen over ontwikkelingen op auto design gebied.

Share Button