DRIVR

De Waarheid achter Gele Koplampen in Frankrijk

Naar aanleiding van onze peiling naar het automobiele langetermijngeheugen van ons lezerspubliek stelde ik me onlangs de vraag waarom men in lang vervlogen tijden gele koplampen monteerde in Frankrijk. En vooral: waar die zo plots heen zijn gegaan. Eind jaren tachtig telde ik, tijdens eindeloze zomerse Autoroute-passages op de achterbank van vaders reeds lang ter ziele gegane Peugeot 205, de gele schijnsels die ons tegemoet kwamen. Bij recentere bezoeken aan La Ville Lumière en omstreken was er van dit eens zo evident Franse fenomeen niets meer te bekennen. Bijna was ik het vergeten, tot Caspers voorzet mijn nieuwsgierigheid weer aanscherpte. Time to do some digging…

Gele koplampen

Uit mijn noeste opzoekwerk kwam het volgende naar boven: de gele koplampen zijn in Frankrijk ingevoerd tijdens de Tweede Wereldoorlog, opdat de lokale troepenmacht gemakkelijk het verschil zou kunnen zien tussen de auto’s van de eigen bevolking en die van de Duitse invadeur. Niemand die er blijkbaar bij had stilgestaan dat die gele vlekjes in de verte wel erg trefzekere doelwitten zouden vormen voor de Nazi-artillerie. Zut alors!

Ondanks dit falen bleven de Fransen ook na de oorlog hardnekkig vasthouden aan de eigenwijze verkeersmaatregel. Officieel omdat geel licht minder verblindend was voor tegenliggers dan wit licht – een valabele reden overigens, want het gele schijnsel is het resultaat van het elimineren van blauw licht uit het spectrum, dat vanwege zijn korte golflengte veel gemakkelijker in alle richtingen ‘breekt’ wanneer het op regen, mist of sneeuw valt. Maar de lichten stoorden ook minder omdat de gele lampbehuizingen van toen zo’n 15 procent van de lichtbundel tegenhielden. Het licht dat ze verspreidden was met andere woorden minder intens, maar bijgevolg ook minder verhelderend in normale nachtelijke omstandigheden.

Gele koplampen

En dus lijkt de échte reden waarom men in Frankrijk zo aan de gele lampen gehecht was dezelfde als waarom je er op sommige plaatsen nog steeds gehurkt boven een gat in de vloer je behoefte moet doen: gewoon omdat dat nu eenmaal Frans is. Niet verwonderlijk dus dat er in een steeds opener Europa meer en meer klachten kwamen van buitenlanders die ‘s nachts rijden in Frankrijk gevaarlijk vonden wegens de inadequate verlichting van de lokale wagens. En dus besliste de Europese Commissie in 1994 om, in het kader van homogenisering van de markten, een einde te maken aan deze bizarre episode uit de autogeschiedenis – ironisch genoeg net op het moment dat moderne technologieën de nadelen van de gele lampen grotendeels ongedaan konden maken. Onder invloed van de rallysuccessen van geel verlichte Peugeots was het inmiddels zelfs in onze contreien een rage geworden om je tuffertje om te bouwen tot rallywagen met behulp van een koppel gele verstralers.

Gele koplampen

Afschaffing of niet; de verplichting tot wit licht beperkte zich uitsluitend tot wagens geproduceerd na 1994. En omdat DS’en en deux-chevaux‘tjes schijnbaar voor eeuwig zullen blijven rondhobbelen, priemt er op het Franse platteland hier en daar nog steeds een gelige waas tussen de wijnstokken door. Eens per jaar keren de gele lichten trouwens traditiegetrouw terug naar Frankrijk, in een klein stadje met een grote naam voor octaanverslaafden. Maar dat mogen jullie zelf aanvullen in de commentaren.

Share Button

28 Responses

  1. Casper says:

    Mijn kennis had dus gelijk. Leuk 🙂

  2. STxN says:

    Onderzoeksjournalistiek naar een feit waar iedereen wel zijn zegje over wil doen, maar niemand die helemaal weet hoe de vork juist aan de steel zit. Leuk 😀

  3. Pieter Fret says:

    Niemand een idee waarop ik zinspeel in de laatste paragraaf?

    Tip: afgelopen weekend.

  4. bram says:

    @Pieter: Le Mans natuurlijk! 🙂

    Leuk verhaal. Iets waar ik ook wel iets mee heb. Die gele lampen zijn toch een stuk prettiger om van voren te krijgen dan die blauwe als je op een onverlichte weg rijdt..

  5. Boss says:

    Ik denk dat je dat niet meer hoeft te zeggen, toch…

  6. Pieter Fret says:

    @Bram: Inderdaad. Om toch maar volledig te zijn: tijdens de 24 Uren van Le Mans rijden de (tragere) GT-wagens rond met gele lampen en de snellere prototypes met witte lichten, zodat de piloten weten wat voor achterligger ze in hun spiegels hebben.

    En zo wordt een Franse traditie toch nog een beetje in ere gehouden.

  7. karsten says:

    ik heb een 2cv van ’88 met gele koplampen, mijn vrouw rijd met een range rover met xenon-koplampen, de koplampen van mijn 2cv schijnen beter als die van de range!

  8. Floris says:

    Jammer voor die peugeot 205 🙁

  9. bAAx says:

    Weer een fris, genietbaar stukje van Drivr.
    Zouden de gele koplampen het ook iets kunnen te maken hebben met het feit dat geel licht -of een gele filter?- het contrast en diepteperceptie verhoogt (check de gele bril van Latvala als hij sneeuwspecials moet rijden, of jagersbrillen met geel glas).. En dat vooral in moeilijke omstandigheden..?

  10. ik rij met geel leicht in al me vwtjes 😉
    met sneeuw en regen vind ik het zicht beter

  11. Krijgwat says:

    De gele lampen waren al in gebruik voor de tweede wereldoorlog, het is ergens na de 1e in gebruik genomen….
    ik mis het wel als ik in frankrijk kom met de auto, had altijd wel iets vroeger, al die gele lampjes.
    ik rijd overigens zelf in een auto met gele lampen ’86 bmw (ex-frankrijk)en het zicht is naar mijn mening net zo goed zo niet beter, maar vooral rustiger aan mn ogen t.o.v. normaal “wit” licht

  12. Original_Arnoud says:

    Ahumm… Je geeft in je artikel aan dat wit licht eerder breekt op neerslag en daarom beter zicht geeft. Dit lijkt mij een grote tegenstelling. Juist door het breken van het licht krijg je meer verstrooiing van het licht en daardoor minder goed contrast van de objecten voor je. Conclusie moet dus zijn dat geel licht in neerslag en mist beter is dan wit licht..

    • Pieter Fret says:

      Dan moet je dat stukje toch nog eens herlezen, want dat is precies ook mijn conclusie 😉

      Geel licht is inderdaad beter bij neerslag, maar (toen) minder helder in normale nachtelijke omstandigheden.

  13. Andre Citroen says:

    Het is een kwestie van know your historie.
    Geel licht hoort enkel en alleen in een franse wagen thuis. Al het andere rijdt naar mijn mening gewoon voor je weet wel.
    Dan spreek ik niet eens over de contradictie duitse gestapowagen in combinatie met het gele franse verzetslicht.
    Een Kever notabene zelf ontworpen door Hitler, daar doe je toch geen franse gele lichten in? Beetje misplaatst, nietwaar?
    Twee werelden die totaal verschillen en gevoelsmatig gewoonweg niet te mengen vallen. Maar smaken verschillen, al weet ik wel dat de grote meerderheid geen smaak heeft, want ik zie nog steeds lelijke VW rijden met gele lichten?

    MVG.

    Citrofiel

    • Jeffrey E36 says:

      know your history zegt hij,
      “Een Kever notabene zelf ontworpen door Hitler, daar doe je toch geen franse gele lichten in? Beetje misplaatst, nietwaar?”
      Beste man de kever is ontworpen door Ferdinand Porsche in opdracht van Adolf Hitler…
      Terug in de boeken zou ik zeggen 😉
      Ik heb zelf ook gele koplampen in mijn BMW (Alpina ORIGINELE GELE KOPLAMPEN)

      MVG.

      • markie349 says:

        Ah jij ook?? Ik had je nog niet gelezen alvorens mijn woordje te schrijven? Welke Alpina heb je?? grtz

    • markie349 says:

      Ik heb altijd van die gele lichten gehouden. Zoals Krijgwat hierboven zei “het had wel iets vroeger”. En niet alleen dat want met weemoed denk ik ook aan die eindeloze vakantieritten naar het Zuiden van Frankrijk op de achterbank van die Volvo PV 544 Sport van mijn ouders. Jeez wat vliegt de tijd voorbij!! Maar waarom schrijf ik dit eigenlijk? Ah ja het ging over die lelijke VWs met gele lampen. Ach hier schrijft u dat omwille van die moeilijk verteerbare mengeling van franse en duitse ingrediënten. Ik heb in Duitsland gewerkt en gewoond EN in Frankrijk. Waar ik nog steeds woon. Beide landen hebben nu eens NIETS gemeen. Duitsland is efficiënt, pijnlijk netjes maar lachen doet pijn aan de kaakspieren. Frankrijk is vuil, lui, de fransen zijn “râleurs” en staken altijd. Toch vond ik een manier om die cocktail wat meer “justifiable” te laten overkomen. Want binnenkort rijd ik hier als belg rond in mijn duitse zwarte ALPINA B3 3.0 cab en mijn rode beemer 320i cab met gele oogjes EN MET FRANSE NUMMERPLATEN. Wat vindt u daarvan haha!!! :-). Met genoegen. Markie349

  14. Andre Citroen says:

    Geel licht is zeer rustig en beter te volgen dan wit licht.
    Ik heb met mijn gele koplampen betere nuance bij volledig donker zonder straatverlichting.
    Daarbij hoort het helemaal bij mijn Citroen.

  15. 2cv says:

    jammer dat bepaalde citroenliefhebbers zo betweterig zijn.
    als een vw freak geel wil rijden. laat m toch…

  16. Nienke says:

    Rijden er nog steeds auto’s in Frankrijk met geel licht?

    • Pieter Fret says:

      Ja Nienke, wagens die voor 1994 gebouwd werden, mochten hun gele lichten behouden.

      Zie de laatste paragraaf van het artikel:

      Afschaffing of niet; de verplichting tot wit licht beperkte zich uitsluitend tot wagens geproduceerd na 1994. En omdat DS’en en deux-chevaux‘tjes schijnbaar voor eeuwig zullen blijven rondhobbelen, priemt er op het Franse platteland hier en daar nog steeds een gelige waas tussen de wijnstokken door.

      Ze worden natuurlijk wel steeds zeldzamer…

  17. Nienke says:

    Fijn dank, het gaat om een Citroen xm die ik in typisch Franse stijl wil maken.

    • Pieter Fret says:

      Best wel even checken hoe het zit met de Belgische wetgeving als je hem hier op de weg wil brengen/houden. Ik zou niet direct kunnen zeggen of gele koplampen hier (nog) toegelaten zijn. Iemand die dat weet?

  18. ronsof says:

    Goede vraag of het toegelaten is in Belgie ? ? ? ? ?
    Iemand die meer weet ?

  19. heidekonijn says:

    Mijn 1983 GTV6 komt er jaarlijks probleemloos mee door de keuring (gewone platen).

  20. A says:

    Ik rijd ook met *geel licht* althans met de motor ,dit omdat vele auto,s nu met zogenaamde dag rij lampen rond rijden ,met wit (led) licht ,met een motor ben je verplicht om met licht aan te rijden ook overdag , met geel licht val je nu een beetje meer op , en dit werkt echt wel redelijk goed .

  21. johans says:

    Ik rijd mijn hele leven al met geel licht.
    A. Geel licht verblind minder.
    B. Geel licht geeft een rustiger beeld van de omgeving.
    C. Bij mist geeft het absoluut een beter zicht dan wit licht. Het ketst niet terug.
    D. Bij sneeuwval, wit licht of geel licht u mag het zelf invullen maar bij geel licht vind ik het zicht een stuk beter. Ook daar ketst het licht niet terug.
    Nu rijd ik gewoon in een Peugeot 308 met wit licht met gele gloed. Deze lampen zijn nog steeds te verkrijgen en toegestaan.
    Blauw daglicht zou verboden moeten worden want dat is gewoon een verschrikkelijk kut licht.

  22. Marc says:

    vroeger kocht je als sportieve rijder in de accessoire handel “witte” verstralers, en “gele” breedstralers (of mistlichten)

Leave a Reply